Ingaruka Zo Kurya Inyama Zitunganyijwe Kenshi

Inyama zitunganyijwe (processed meat) ni inyama zinyuzwa mu buryo butandukanye bwo kuzibungabunga cyangwa kuzongerera uburyohe. Muri bwo harimo kuzashyiramo umunyu mwinshi, kuzotsa hakoreshejwe umwotsi, kuzumisha cyangwa kongeramo ibindi byongerwa. Ingero zirimo saucisse, hot dog, bacon, salami, ham n’izindi nk’izo.
Nubwo zishobora kuryoha kandi zikorohera abantu bazihitamo kubera kwihuta kuzitegura, kuzirya kenshi bishobora kugira ingaruka ku buzima. Dore zimwe mu ngaruka zikunze kuvugwa n’abahanga mu buzima.
1. Zishobora kongera ibyago byo kurwara umutima
Inyama zitunganyijwe zikunze kuba zirimo umunyu n’ibinure byinshi. Kubirya kenshi bishobora gutuma umuvuduko w’amaraso uzamuka ndetse bikongera ibyago byo kurwara indwara z’umutima.
2. Zishobora kongera ibyago bya kanseri zimwe na zimwe
Ubushakashatsi bugaragaza ko kurya inyama zitunganyijwe buri gihe bishobora kongera ibyago byo kurwara kanseri y’amara manini. Ni yo mpamvu abahanga bagira inama yo kuzigabanya uko bishoboka.
3. Zongera umunyu mwinshi mu mubiri
Umunyu mwinshi ushobora gutera umuvuduko ukabije w’amaraso, kubangamira imikorere y’impyiko no gutuma umubiri ufata amazi menshi.
4. Zishobora gutera kongera ibiro
Inyinshi muri izi nyama ziba zirimo calories nyinshi n’ibinure byinshi. Kuzirya kenshi, cyane cyane hamwe n’ibiribwa bikaranze cyangwa ibinyobwa birimo isukari, bishobora gutuma umuntu abyibuha.
5. Zishobora kubangamira igogorwa
Kubera ko ziba zifite fibre nke cyane, kuzirya buri gihe bishobora gutuma igogorwa ridakora neza, bamwe bakagira impatwe cyangwa kutamererwa neza mu nda.
6. Zishobora kongera ibyago byo kurwara diyabete yo mu bwoko bwa kabiri
Hari ubushakashatsi bwerekanye isano hagati yo kurya inyama zitunganyijwe kenshi n’ibyago byo kurwara diyabete yo mu bwoko bwa kabiri, cyane cyane iyo biherekejwe n’imirire idafite uburinganire.
7. Zishobora kugira ingaruka ku mpyiko
Umunyu mwinshi n’ibindi byongerwa bikoreshwa mu gutunganya izi nyama bishobora kongerera akazi impyiko, cyane cyane ku bantu basanzwe bafite ikibazo cyazo.
8. Zishobora gutuma umubiri wakira intungamubiri nke
Iyo umuntu ahora ahitamo inyama zitunganyijwe aho kurya amafi, inkoko zidatunganyijwe cyane, ibinyamisogwe cyangwa imboga, ashobora kubura intungamubiri z’ingenzi umubiri ukeneye.
Wakora iki ngo wirinde izi ngaruka?
- Gabanya kurya inyama zitunganyijwe kenshi.
- Hitamo inyama nshya zitetse neza aho bishoboka.
- Jya urya imboga n’imbuto buri munsi.
- Soma ibiri ku gapfunyika kugira umenye ingano y’umunyu n’ibinure zirimo.
- Kora imyitozo ngororamubiri nibura iminota 30 ku munsi.
- Jya unywa amazi ahagije kandi ugire indyo yuzuye.
Umwanzuro
Kurya inyama zitunganyijwe rimwe na rimwe si ikibazo gikomeye ku bantu benshi bafite ubuzima bwiza, ariko kuzigira ifunguro risanzwe buri munsi bishobora kongera ibyago byo guhura n’indwara zitandukanye. Guhitamo indyo yuzuye irimo imboga, imbuto, ibinyampeke n’inyama nshya ni imwe mu nzira nziza zo kurinda ubuzima no kubaho neza.