Gushyingira mu Rwanda rwo Hambere
Kera cyane mu Rwanda, igihe abami bagitegekaga igihugu kandi imigenzo ikaba yarubahwaga cyane, gushyingira ntibyari ibintu bikorwa mu bwihute. Byari urugendo rurerure rwuzuyemo icyubahiro, ubwitonzi n’ubwenge.
Mu mudugudu wari uri ku musozi wa Nyaruguru, habagaho umusore witwaga Rukundo. Yari umusore w’inyangamugayo, akunda gukora kandi yubaha abantu bose. Umunsi umwe, mu birori byo gususurutsa abaturage, yabonye umukobwa witwaga Mukamana. Yabonye uko yavuganaga n’abantu mu bwitonzi, uko yasekaga, n’uko yitwaraga mu cyubahiro. Kuva uwo munsi umutima we ntiwigeze wongera gutuza.
Hashize iminsi myinshi amutekereza, Rukundo abibwira se. Se aramubwira ati:
— “Mwana wanjye, kubaka urugo ni ikintu gikomeye. Niba uwo mukobwa umukunda by’ukuri, tugomba kubikora dukurikije umuco.”
Umuryango wa Rukundo watangiye gukora imyiteguro yo kohereza abasaza b’intumwa. Muri icyo gihe, umusore ntiyajyaga kwivuganira. Intumwa ni zo zavuganiraga umuryango we.
Ku munsi wagenwe, abasaza bambaye neza bafata inzira berekeza kwa Mukamana. Bagezeyo bakirwa neza, bahabwa amata n’inzoga z’ubuki nk’uko umuco wabitegekaga.
Nyuma y’ibiganiro byo kubanza, umwe mu basaza aravuga ati:
— “Twabonye indabo nziza imereye neza muri uru rugo, none twaje gusaba ko yadufasha kurimbisha urwacu.”
Se wa Mukamana araseka, ariko ntiyahise yemera. Mu muco nyarwanda wo hambere, ibisubizo ntibyatangwaga ako kanya. Habagaho ibiganiro byinshi byo kugerageza ubwenge bw’intumwa.
Abasaza bamaze igihe bungurana ibitekerezo n’imigani. Amaherezo, umuryango wa Mukamana werekanye ko wemeye ubusabe.
Nyuma y’ibyumweru bike, hateguwe igikorwa cyo gutanga inkwano. Inkwano zari inka nziza, zifite amahembe meza kandi zibyibushye. Izo nka ntizafatwaga nk’igiciro cy’umukobwa, ahubwo zari ikimenyetso cy’ishimwe no kubaha umuryango wamureze.
Abaturage benshi bateraniye aho. Buri wese yashimishijwe no kubona imiryango yombi ibanye neza. Habayeho kuririmba, kubyina no gutanga imigisha ku bazashyingiranwa.
Umunsi wo gukwa uragera.
Mu gitondo cya kare, abakobwa b’inshuti za Mukamana bamufasha kwitegura. Bamwambika imyambaro myiza ya kinyarwanda. Ababyeyi be bamugira inama nyinshi:
— “Jya wubaha umugabo wawe.”
— “Jya ukunda umuryango ugiye kubamo.”
— “Jya urangwa n’ukuri n’ubupfura.”
Mukamana yumvaga amarangamutima menshi. Yari yishimye, ariko nanone ababajwe no kuva mu rugo rw’ababyeyi be.
Igihe cyo guhaguruka kigeze, abamuherekeje bafata urugendo berekeza kwa Rukundo. Mu nzira bararirimba, bacuranga ingoma n’amakondera. Abaturage bo mu nzira bahagarara babareba, bakabifuriza amahoro.
Bageze kwa Rukundo, umuryango we wari wabateguriye kwakirwa kidasanzwe. Habayeho gusuhuzanya, gusangira amata n’ibindi biribwa. Umugeni yakirwa nk’umuntu w’agaciro gakomeye.
Nimugoroba, umusaza w’icyubahiro arahaguruka avuga ati:
— “Uyu munsi ntabwo twakiriye umukazana gusa. Twakiriye umwana mushya mu muryango. Turamusaba kuzakundana n’umugabo we, kandi natwe tuzamuba hafi.”
Abantu bose barishima. Indirimbo n’imbyino bikomeza kugeza nijoro.
Muri ubwo buryo ni ko gushyingira byakorwaga mu Rwanda rwo hambere: byubakiye ku kubahana, uruhare rw’imiryango, ibiganiro byubwenge n’ibyishimo byo kubaka urugo rushya.
Iherezo.